Hayalet Şehrin Hikayesi – Varosha

Yıl 1974

‘’Biz aslında savaş için değil barış için, sadece Türklere değil Rumlara da barış için adaya gidiyoruz.’’ Bülent ECEVİT
Her şey bu açıklama ile başlamıştı. O ana dek dünyanın ilk yedi yıldızlı otellerinin ve en pahalı otomobil galerilerinin yer aldığı, on binden fazla yatak kapasitesine sahip, içerisinde doksan dokuz eğlence merkezi barındıran Akdeniz’in Las Vegas’ı Varosha için. Bir zamanlar turizm ve mimarinin cenneti olan Maraş yani Varosha, dünyaca ünlü zengin insanların da uğrak noktalarından birisiydi. Savaş çıkmadan önce şimdinin hayalet şehrine Richard Burton ve Marilyn Monroe’dan Sophia Loren’e kadar birçok ünlü isim uğradı. Bir 1974 sabahı Türklerin de ele geçirdikleri yerlerde katliam yapacağını düşünen yerel halk ve turistler çıkartma haberini alır almaz içeceklerini dahi yarım bıraktıracak bir can havliyle kasabayı terk ettiler. O sıcak Ağustos sabahında zamanın donduğu bu şehir, yaklaşık kırk beş yıldan beri adeta bir askeri sessizliğe bürünmüş durumdadır.
Şu an yeşil tampon bölge olarak adlandırılan alanın sınırları içinde yer alan Kapalı Maraş, Türk Silahlı Kuvvetleri askerlerinin kontrolü ve Birleşmiş Milletler askerlerinin gözetimi altında yer almaktadır. Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları ile orduevi yanında bulunan kız öğrenci yurdunda kalan öğrenciler dışında içeriye girmek, hatta bölgeden görüntü almak dahi yasaktır. Bu sebeplerden ötürü esrarengizliği, haberdar olan her insanı cezbeden bu şehir hakkında doğal olarak, milyonlarca sterlinin halen olduğu gibi bankalarda durduğu, plajlarında zamanında Mısır’dan özel olarak getirilen altın rengi kumların yer aldığı, 2000’li yıllara kadar uzanan mevcut rezervasyonların bulunduğu gibi bazı rivayetler de bulunmaktadır.

Neden bu halde?

Sadece arazi değerinin yüz milyar doların üzerinde yer aldığı tahmin edilen bu şehir Kıbrıs’ın bağımsız bir devlet olarak birleşmesini öneren Annan planına göre Rum tarafına bırakılacak olmasına karşın, yapılan referandumda Rumların hayır oyu vermesi sonrası hali hazırdaki kapalı konumunu korumaktadır. Türk tarafının elinde siyasi bir koz olarak bulunan Kapalı Maraş bölgesi, yapılan harekatın bir barış harekatı olması ve arazilerin özel mülkiyet olmasından ötürü iskan ve yerleşime kapalı olarak tutulmaktadır.
Günümüzde,
Enerji kaynaklarından ötürü suların durulmadığı Doğu Akdeniz’de yaşanan politik gelişmeler, Kapalı Maraş sorununu yeniden gündeme getirmekle birlikte KKTC’de alınan Bakanlar Kurulu kararı ‘acaba bu siyasi kozu kullanma zamanı geldi mi?’ sorularını akıllara getirmektedir. Kapalı Maraş’ı yeniden iskana açmak ve bu doğrultuda envanter çalışması yapmak üzere bir uzman ekip görevlendirilmesi kararı, Türklerin Doğu Akdeniz’de kartları yeniden dağıtmaya kararlı olduğu yönünde yorumlamaktadır. Bakalım birçok anlamda büyük öneme sahip bu şehir, koz olarak yeniden masaya gelmeye hazırlandığı bugünlerde yerleşime açılabilecek mi yoksa yeniden masaya gelene kadar bir kez daha kaderine mi terk edilecek?

KAYNAKLAR:

https://www.eniday.com/en/human_en/eastern-mediterranean-sea-of-gas/

https://www.youtube.com/watch?v=fTZMSpgRAsI&t=208s

https://emlakkulisi.com/kktc-maras-tekrar-iskana-acildi/609151

https://gorkemcan.com/hayalet-sehir-kapali-maras/

Bu yazı Selçuk KABAK tarafından yazılmıştır.